SZTUKI PIĘKNE

Od XVI wieku kościoły rzymsko-katolickie i zakony w Brazylii były ozdabiane w stylu europejskim. Wykonawcami byli bardzo często Brazylijczycy, którzy byli wykształceni w swoim fachu według metod europejskich. W XVII e XVIII wieku wzorce barokowe i rokokowe importowane z Portugalii opanowały brazylijską architekturę w dziedzinie dekoracji wnętrza.

Najbardziej znanym artystą okresu kolonialnego był architekt i rzeźbiarz Antônio Francisco Lisboa (1738-1814), bardziej znany jako Aleijadinho (Kaleki). Autodidata, syn kolonizatora portugalskiego i matki niewolnicy, był mistrzem wyszukanego rokoko, malował na drewnie i rzeźbił mając jako materiał kamień. Był artystą o wielkiej wrażliwości. Już w wieku dojrzałym Aleijadinho został zaatakowany przez chorobę, która doprowadziła go do ułomności. Mimo to pracował jeszcze przez 30 lat swoim dłutem i młotkiem przywiązanymi do ręki. Jego talent artystyczny możemy oglądać i podziwiać w licznych kościołach, które się znajdują w jego stanie – Minas Gerais, przeważnie w mieście Ouro Preto i regionach sąsiedzkich. W okolicach miasta Congonhas do Campo, w Kościele Bom Jesus (Dobrego Jezusa), dwanaście posągów Proroków ze steatytu w normalnych ludzkich rozmiarach, które umieścił na tarasie i schodach wejściowych tego kościoła. Na przeciwko schodów tarasu w sześciu kaplicach modlitewnych Aleijadinho stworzył Stacje Drogi Krzyżowej, z 66 posągami rzeźbionymi w drewnie cedrowym.

W ostatnich dekadach XVIII wieku pojawiła się nowa sztuka ( a zwłaszcza w Rio de Janeiro), w której już nie dominowały tematy religijne. Prace z tematyką doczesną z portretami znanych postaci stały się częścią produkcji artystycznej Rio de Janeiro.

Na początku XIX wieku nastąpił proces europeizacji, spowodowany przez przyjazd do Rio de Janeiro Dworu Portugalskiego, który uciekał przed najazdem na Portugalię dokonaną przez wojska Napoleona. Król Jan VI . Dom João VI przyczynił do rozwoju życia intelektualnego w Rio de Janeiro, tworząc różne instytucje kulturalne takie jak Prasa Królewska i Biblioteka Narodowa. Poza tym przywiózł do Brazylii grupę mistrzów francuskich, aby założyć w kolonii Akademię Sztuk i Rzemiosła, wzorowaną na akademiach sztuk pięknych i wprowadzić styl neoklasyczny do planu reorganizowania Rio de Janeiro, zmienionego w stolicę królestwa portugalskiego. Artyści tacy jak bracia Taunay, architekt Auguste Grandjean de Montigny (1776-1850) i malarz Jean-Baptiste Debret (1768-1848), należeli do tej grupy. Debret – najważniejszy z nich – poprzez swoje malowidła dokumentował systematycznie góry, ludzi oraz zwyczaje miejskie i wiejskie.

W czasie Tygodnia Sztuki Współczesnej, zorganizowanego w São Paulo, w 1922r., twórcy dyskutowali swoje sprzeczności ze światem akademickim na płaszczyźnie sztuk brazylijskich. Moderniści chcieli epatować swoich starszych kolegów konserwatystów. Do dzisiaj nie jest jasne czy ruch 1922roku spowodował czy też zbiegł się z niektórymi zmianami w tym okresie w środowisku intelektualnym. Z pewnością ruch ten otworzył nowe drogi artystyczne takie jak poszukiwanie nowych wartości i odrzucenie stereotypów starej Europy. Nie było innowatorów w malarstwie brazylijskim: malarstwo brazylijskie wychodziło z cienia akademizmu i przyłączyło się do fali innowacji, która zalewała całą Europę. Techniki malarskie były importowane, ale motywy i tematy były zdecydowanie brazylijskie.

Lasar Segall (1891-1957) był pierwszym artystą, który prezentował sztukę nowoczesną. Następną bardzo ważną postacią tego Tygodnia był malarz Emiliano Di Cavalcanti (1897-1976), syn rodziny poetów, człowiek cyganerii , który lubił odwiedzać dzielnice Rio o nie najlepszej sławie i malować uwodzicielskie mulatki. Cândido Portinari (1903-1962), malarz, był jednym z pierwszych artystów brazylijskich, który osiągnął sławę międzynarodową. Urodzony na małej plantacji kawy w interiorze stanu Sao Paulo, prowadził eksperymenty z tematami i kolorami brazylijskimi. Portinari utrwalał na swoich płótnach sposób życia ludzi prostych, ich radości i dramaty. Uniwersalność jego obrazów powodowała liczne zaproszenia artysty i zamówienia, na przykład do wykonania monumentalnych murali w Bibliotece Kongresu w Washingtonie, albo o wojnie i pokoju w siedzibie ONZ w Nowym Yorku.

II Wojna Światowa spowodowała przerwanie się kontaktów artystów brazylijskich ze sztuką międzynarodową, mimo, że liczni obcokrajowcy przeprowadzili się do Brazylii.

Pod koniec roku 1940 powstały dwa muzea ważne dla rozwoju sztuk pięknych w kraju: Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Rio de Janeiro i Muzeum Sztuki w Sao Paulo. Bienale Sao Paulo powstałe w 1951r. pomogły sprowadzić do Brazylii najnowsze trendy artystyczne, a z drugiej strony artyści z Brazylii mogli pokazać swoim kolegom swoje dzieła. Dziś malarze, rzeźbiarze, graficy i litografowie pokazują swoje dzieła w Brazylii i w galeriach całego świata. Wśród innych świetnych twórców należy wymienić: Lygię Pape, Amélię Toledo, Cildo Meireles, Jac Leirner, Reginę Silveira, José Rezende, Waltércio Caldas Jr., Annę Bella Geiger, Rubem Valentim, Glauco Rodrigues, and Itélio Oiticica.